Bugün: 11.12.2018

DİYABET

DİYABET

SAĞLIK KÖŞESİ Rıfat EREN 20.11.2018 10:05

                                                                                  

 

 


Diyabet, (şeker hastalığı) vücudunuzda pankreas adlı salgı bezinin yeterli miktarda insülin hormonu üretmemesi ya da ürettiği insülin hormonunun etkili bir şekilde kullanılamaması durumunda gelişen ve ömür boyu sürebilen kronik bir hastalıktır. Diyabetli kişi, yediği besinlerden kana geçen şekeri yani glukozu kullanamaz ve kan şekeri yükselerek hiperglisemi , Kan şekerinin düşmesi ile ise hipoglisemi  denilen durum oluşur. Diyabetin ortaya çıkışı genelde ani ve dramatik olur. 1921 yılında insülini bularak diabet hastası milyonlarca hastanın tedavisini mümkün kılan Fredrick Bantig'in doğum yıl dönümü anısına, her yıl 14 Kasım'da Dünya Diyabet Günü düzenlenerek, çeşitli etkinlikler yapılmaktadır. 

 

DİYABET TÜRLERİ

En sık görülen diyabet tipleri tip 1, tip 2 ve gestasyonel diyabettir.

 

Tip 1 diyabet

Tip 1 diyabetiniz varsa, vücudunuz insülin yapmaz. Bağışıklık sisteminiz, insülin yapan pankreasınızdaki hücrelere saldırır ve yok eder. Tip 1 diyabet genellikle çocuklarda ve genç erişkinlerde teşhis edilir, ancak her yaşta ortaya çıkabilir. Tip 1 diyabetli insanlar hayatta kalmak için her gün insülin almalıdır.

Tip 2  diyabet

Tip 2 diyabetiniz varsa, vücudunuz insülini iyi yapmaz veya kullanmaz. Çocukluk döneminde bile her yaşta tip 2 diyabet geliştirebilirsiniz. Bununla birlikte, bu tip diyabet genellikle orta yaşlı ve yaşlı kişilerde görülür. Tip 2, en sık görülen diyabet türüdür.

 

Gestasyonel diyabet

Gestasyonel diyabet, bazı kadınlarda hamileyken gelişir. Çoğu zaman, bu tür diyabet bebek doğduktan sonra gider. Ancak, gestasyonel diyabetiniz varsa, daha sonra yaşamınızda daha sonra tip 2 diyabet geliştirme şansınız daha yüksektir. Bazen hamilelik sırasında teşhis edilen diyabet aslında tip 2 diyabettir.

 

 

 

DİYABET HANGİ SAĞLIK SORUNLARINA YOL AÇAR?

– Kalp hastalığı
– İnme
– Böbrek hastalığı
– Göz problemleri
– Diş hastalığı
– Sinir hasarı
– Ayak problemleri

DİYABET BELİRTİLERİ

·         Aşırı susama ve sıvı alımındaki belirgin artış (Polidipsi)

·         Çok ve sık idrara çıkma (Poliüri)

·         iştah artışı (Polifaji) (3 P diyabetin üç klasik belirtisidir)

·         Yorgunluk ve halsizlik

·         Sık ve aşırı acıkma

·         İstem dışı kilo kaybetme

·         Bulanık görme

·         Ayaklarda hissizlik veya uyuşma, karıncalanma

·         Aşırı susama, ağız kuruluğu

·         Sık idrara çıkma

·         Aşırı acıkma, aşırı iştah

·         Kilo kaybı (çok yemeye rağmen)

·         Yorgunluk, halsizlik

·         Bulanık görme

·         Ağızda Aseton kokusu

 

TANI

Tanı için idrar ve kanda çeşitli kimyasal testler yapılır.

İdrarda şeker bulunmasıSağlıklı bir kişide idrarla şeker kaybı farkedilemeyecek düzeyde iken şeker hastalarında bu miktar fazladır ve hastalığın şiddetine göre değişir.

Açlık kan şekeri düzeyi: Bu düzey normalde 126 mg/dl nin altında olmalıdır.Bunun üzerindeki değerler şeker hastalığında tanı konulması için önemlidir. Bununla birlikte günün herhangi bir zamanında yapılan şeker ölçümü 200 mg/dl nin üzerinde ise kişi şeker hastasıdır.

Glukoz tolerans testi (GTT): Bu test şeker hastalığı teşhisi konmasında çok önemlidir. Kişi aç iken vücut ağırlığının kg'ı başına 1 gr şeker(glukoz) verilir. Şeker hastası olmayan bir kişi için sonraki 2 saat içinde ortalama 90 mg/dl'den 120-140 mg/dl'ye kadar çıkar ve normalin altına döner. Fakat şeker hastası olan birinde zaten açlık kan şekeri 110 mg/dl nin üzerinde olduğundan bu test uygulandığında çok daha fazla artış gösterir ve ancak 4-6 saat sonra düşer, ama ilk düzeyinin altına inmez.

Soluğun aseton kokması: Şeker hastalarının soluk verme sırasında nefesleri aseton şeklinde kokar. Çünkü aseton nefes verirken buharlaşır.

 

DİYABET NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Diyabet için uygulanan ve araştırma aşamasında bir çok tedavi şekli vardır fakat bu şu an için yaygın olarak kullanılan, şeker hastalığının kesin tedavisinden söz etmek mümkün değildir. Diyabet tedavisinde amaç kan şekeri kontrolünü sağlamaktır. İyi bir diyabet kontrolü için şunlar önemli:

·         Sağlıklı beslenme: Yenilen besinlerin özellikle karbonhidrat içeren besinlerin vücudun ihtiyacından fazla tüketilmesi kan şekeri seviyelerini yükseltir. Kan şekeri kontrolünün sağlanmasında diyabetli bireye özgü beslenme tedavisinin verilmesi önemlidir.

·         Egzersiz: Egzersiz,vücudunuzun glikozu etkili bir şekilde kullanmasını ve kan şekeri kontrolünü sağlar. Ayrıca, şişman tip 2 diyabetli kişilerin kilo kaybetmesine yardımcı olur.

·         İlaç/ İnsülin: İnsülin, besinlerle kana geçen şekerin vücut tarafından kullanılmasını sağlayan ve böylece kan şekeri yükselmelerini önleyen bir hormondur. Tip 1 diyabetli kişilerin yaşamak için insüline gereksinimi vardır. İnsülin bağımlılık, alışkanlık yapacak bir madde değildir. İnsülin yaşam için elzemdir. Vücut insulin yapmıyor ise dışardan enjeksiyon yolu ile vücuttaki eksikliği yerine koymak gerekir. Tip 2 diyabetli kişilerin de kan şekerinin ayarını sağlamak için ağızdan alınan ilaçlara veya insüline gereksinimleri olabilir.



DİYABETLİ KİŞİLER NASIL BESLENMELİ?

– Öncelikle kan şekerinizin hızlı bir şekilde yükselmesine neden olan şeker ve şeker içeren besinlerin, kilo almanıza neden olacak ve kalp sağlığınızı olumsuz etkileyecek yağ ve yağlı besinlerin tüketimini azaltın.

– Günde en azından üç öğün yemeye çalışın.

– Öğünler arasında ve gece yatmadan önce küçük bir ara öğün almanız da gerekebilir.

– Öğünlerinizi her gün aynı saatlerde almaya çalışın.

– Porsiyon ölçülerinizi kontrol altına alın.

– Beyaz ekmek yerine tam tahıl ekmeği, yulaf veya çavdar ekmeği tüketmeyi tercih edin.

– Öğünlerinizde kurubaklagillere sıklıkla yer verin.

Her gün pişmiş sebze ve salata tüketmeye özen gösterin.

Meyve suyu yerine meyve tüketin.

Süt, yoğurt, ayran, peynir gibi kalsiyum kaynağı olan besinlere beslenmenizde yer verin.

Alkolün tedavinize etkisini öğrenmeden alkollü içki içmeyin.

 

 

 

Diğer SAĞLIK haberleri

  • PAYLAŞ

YORUM EKLE

Misafir olarak yorum yapıyorsunuz. Üye Girişi yapın veya Kayıt olun.